Para Kore

ōhanga āmiomio

circular economy

tūingoa

WHAKAMĀRAMA

He pūnaha ōhanga mō te whakaputa me te whakapeto, e mātua aro ana ki te tuari, te tāpuna, te tukurua, te whakatika, te whakapaipai, te whakawairākau me te hangarua i ngā matū me ngā hautaonga, mā reira e roa ai te wā toiora o aua matū me aua hautaonga, e iti anō ai te whakapeto pūngao, te tuku haurehu kati mahana, me te tuku para whakakino i te taiao. He pūnaha toitū te ōhanga āmiomio.

An economic system for production and consumption focussed on sharing, pooling, reusing, repairing, refurbishing, composting and recycling of materials and products, to extend the life cycle of those materials and products, thereby reducing energy consumption, the emission of greenhouse gases, and the discharge of waste that pollutes the environment. A circular economy is a sustainable system.

Tauira KŌrero

I roto i te ōhanga āmiomio, ka whakamahia ngā para me ngā toenga o tētahi tukanga hei painga mō tētahi atu.

Ko tāna i tohe ai, mā roto i te ōhanga āmiomio e rongoātia ai a Papatūānuku.

He aha ētahi o ngā arawātea pakihi ka hua ake mēnā ka tahuri tō tātou whenua ki te whai i ngā tikanga o te ōhanga āmiomio?

WhakamĀrama Āpitihanga

E toru ngā mātāpono tūāpapa o te ōhanga āmiomio:

He tukanga toitū, he pūnaha amio kati te pūtake o te ōhanga āmiomio. Hei tauira o te pūnaha whakapeto hautaonga āmiomio:

Ko te ōhanga torotika te tauaro o te ōhanga āmiomio. He nui te moumou, he nui te para, he nui te parahanga i tēnei pūnaha, waihoki karekau he paku whakaaro ki te ora o Papatūānuku me ōna tini. Ko te mahi moni te whāinga matua i te pūnaha whakapeto torotika. Koia ēnei ko ngā mahi matua i tēnei pūnaha: Ko te huke i ngā rawa māori i te whenua, pēnei i te hinu. Ko te whakamahi i aua rawa taketake hei waihanga matū, pēnei i te kirihou, ā, ka whakamahia aua matū hei waihanga hautaonga, pēnei i te ipu inu. Ko te kawekawe me te tohatoha i aua hautaonga ki ngā mākete o te ao. Ka hokona, ka whakapetoa aua hautaonga rā, kātahi ka porowhiua.

Ko te raupapa o ngā mahi mai i te hukenga o te rawa taketake hei waihanga i tētahi hautaonga, ki te porowhiunga o taua hautaonga rā, ōna waehanga rānei, ki te ruapara, ka kīia ko te huringa hautaonga. He poto noa iho te huringa hautaonga i te ōhanga torotika, kāore e tukuruatia, e hangaruatia rānei te hautaonga. I te ōhanga āmiomio, he roa ake te huringa hautaonga, he whaihua ake te whakamahinga o ngā rawa, ka mutu, he toitū ake.

E tino hono ana te āhua o te ōhanga ki ngā mōtika tangata me te āhua o te porihanga. I te ōhanga torotika, ka noho te nuinga hei kaimahi, e nui ai te whiwhi a te hunga nā rātou ngā pakihi nui, nā rātou ngā rangatōpū nui. I te ōhanga āmiomio, ka hāpaitia te rangatiratanga o te tangata, o te iwi, o te hapori, ka mutu he tōkeke ake te tuari i ngā rawa hei painga mō te katoa, kāore mō te tokoiti noa iho.

Takenga Mai

āmiomio - to turn around and around

Tauira KŌrero

I roto i te ōhanga āmiomio, ka whakamahia ngā para me ngā toenga o tētahi tukanga hei painga mō tētahi atu.

Ko tāna i tohe ai, mā roto i te ōhanga āmiomio e rongoātia ai a Papatūānuku.

He aha ētahi o ngā arawātea pakihi ka hua ake mēnā ka tahuri tō tātou whenua ki te whai i ngā tikanga o te ōhanga āmiomio?

WhakamĀrama Āpitihanga