Para Kore

whakaiti para

waste reduction, waste minimisation

tūingoa, tūmahi poro, tūāhua

WHAKAMĀRAMA

Ko ngā mahi hei kaupare, hei whakaiti rānei i te whakaputanga para. Ka whai wāhi atu ko te tukurau, ko te hangarua me te taumanu i ngā hautaonga me ngā rawa, kia kore ai e porowhiua hei para.

Actions that prevent or reduce waste from being produced. This includes reusing, recycling, or recovering products and materials that would otherwise be discarded as waste.

Tauira KŌrero

Ka noho ngā ākonga ki te āta wānanga i ngā rautaki whakaiti para mō tō rātou kura.

Ko Para Kore tētahi rōpū Māori kua roa nei e āwhina ana i ngā marae, i ngā kōhanga reo, i ngā kura ki te whakaiti para.

Mā hea kē atu i te whakaiti para, e kauparea ai ngā whakawhiu o te āhuarangi hurihuri.

WhakamĀrama Āpitihanga

Koia nei ētahi mahi e iti ai te para e porowhiua ana hei whakakīkī noa i ngā ruapara o te motu:

  • Ko te hangararo. I konei ka whakamahia te para hei hangahou i tētahi hautaonga, engari kāore e rite te pai, te pakari, te whaitake o te mea hangararo ki tō te mea taketake. Hei tauira, ka hurihia te pepa āhua kounga nei hei nūpepa, hei pepa wharepaku rānei.
  • Ko te kurutete. He tikanga tauutuutu, inā ko te tuku hautaonga atu me te whiwhi hautaonga mai. Hei tauira, ka tukuna e tētahi he paukena nō tāna māra, ā, ka whakahokia e te kaiwhiwhi he āporo nō tāna māra. He makuru ngā paukena a tētahi, he makuru ngā āporo a tētahi. Mā te kurutete, kāore te makuru o ngā kai e moumou, waihoki ka whakaitia te para kai. Ko te kurutete kākahu tētahi atu tikanga e whāia nuitia ana.

Ko te whāinga o ēnei mahi whakaiti para katoa: ko te tiaki i te taiao; ko te whakaiti i te tango rawa i a Papatūānuku, pērā i te hinu hei whakaputa kirihou; ko te whakaiti hoki i te whakapaunga o te pūngao ki te whakaputa i ngā hautaonga e hiahiatia ana. Koia nei te paparanga para, ko tāna, he tohu i te whaihua o tēnā mahi whakaiti para, o tēnā mahi whakaiti para. Ko runga te mea e tino whaihua ana, heke iho, ko raro te mea kāore e paku whaihua ana:


whakaahua arinui 

Tauira KŌrero

Ka noho ngā ākonga ki te āta wānanga i ngā rautaki whakaiti para mō tō rātou kura.

Ko Para Kore tētahi rōpū Māori kua roa nei e āwhina ana i ngā marae, i ngā kōhanga reo, i ngā kura ki te whakaiti para.

Mā hea kē atu i te whakaiti para, e kauparea ai ngā whakawhiu o te āhuarangi hurihuri.

WhakamĀrama Āpitihanga