WhakamĀrama Āpitihanga
Mēnā ka piua tētahi uka kotahi, e rua ngā putanga e taea ana – ko te whiore me te upoko – ka kīia tērā ko te huinga putanga o tēnei whakamātau tūponotanga (te piu uka). He putanga tūpono ōrite te upoko me te whiore. Arā, he haurua (1/2 , 0.5, 50%) te tūponotanga ka puta he whiore, he haurua hoki te tūponotanga ka puta he upoko.
Ko te {1, 2, 3, 4, 5, 6} te huinga putanga o te pīrori mataono tau, ā, he putanga tūpono ōrite hoki ērā.
E whakaatu ana te hoahoa rākau nei i ngā putanga e taea ana ina piua ētahi uka e rua. Ko te huinga putanga, ko te {(u,u) (u,wh) (wh,u) (wh,wh)}:
Ko te 1/4 te tūponotanga tātai e puta ai ētahi upoko e rua. Nō reira, mēnā e 20 ngā piunga o ētahi uka e rua, tērā te matapae, e 5 ngā putanga o ngā upoko e rua (nā te mea 1/4 o te 20 = 5). Ka kīia tērā ko te putanga matapae, ko te putanga tātai anō hoki. Mēna ka whakamātauria kia 20 ngā piunga o ētahi uka e rua, ā, e 7 ngā putanga o ngā upoko e rua, ka kīia tērā ko te putanga whakamātau.
Kāore e rite pū ngā putanga tātai o tētahi whakamātau tūponotanga me ngā putanga whakamātau i ngā wā katoa. Ka nui te taurangirangi mēnā he ruarua noa iho ngā pāpono o te whakamātau. Ka pātata ngā putanga tātai me ngā putanga whakamātau mēnā he maha ngā pāpono. Ka kīia tērā ko te ture taurahi. Hei whakatauira i te ture taurahi:
Ko te 50% te tūponotanga tātai o ia putanga i tēnei whakamātau, te takahurihuri i tēnei pūrere. Mēnā 10 ngā takahuringa o ia whakamātau, ā, e 5 ngā whakamātau, e pēnei ana ngā putanga. E kitea ana te taurangirangi o ngā pou o te kauwhata:
Mēnā 1,000 ngā takahuringa o te pūrere i ngā whakamātau e 5, e pēnei kē ana ngā putanga. E kitea ana te tata ōrite o ngā pou o te kauwhata:
Ko te tūtohi ararua tētahi atu momo whakaatu i te huinga putanga o tētahi whakamātau tūponotanga. Hei tauira, ko te piu i tētahi uka me te pīrori mataono tau:
| mataono tau | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |
| upoko | u,1 | u,2 | u,3 | u,4 | u,5 | u,6 |
| whiore | wh,1 | wh,2 | wh,3 | wh,4 | wh,5 | wh,6 |